Công nghệ tự động nhận dạng tiếng nói

Từ thẻ đục lỗ, bàn phím gõ đến màn hình cảm ứng là cả một tiến trình không ngừng thay đổi trong cách thức con người tương tác với máy tính. Vậy trên tiến trình này, điều gì sẽ xảy ra tiếp theo? 

Câu trả lời không đâu khác ngoài giọng nói và kỷ nguyên “không chạm”. Để thực hiện các tương tác theo cách thức này, công nghệ tự động nhận dạng tiếng nói (Automatic Speech Recognition – ASR) là chìa khóa trong việc chuyển đổi ngôn ngữ nói thành ngôn ngữ viết nhằm giúp máy tính có thể hiểu được.

Công nghệ ASR giúp thay đổi cách thức con người tương tác với máy tính

Khái quát về công nghệ nhận dạng tiếng nói

ASR là một nhánh của Học máy (Machine Learning – ML). Về cơ bản, thay vì lập trình các quy tắc để chuyển đổi dữ liệu đầu vào (giọng nói) thành đầu ra (văn bản), thì mô hình Học máy được đào tạo bằng cách đưa các tập dữ liệu lớn vào một thuật toán, chẳng hạn như mạng nơ-ron tích chập (CNN). Trải qua quá trình đào tạo, mô hình ngày càng suy luận tốt hơn, và có khả năng nhận dạng tiếng nói của con người.

Đáng nói, cần phân biệt giữa công nghệ tự động nhận dạng tiếng nói (ASR) và xử lý ngôn ngữ tự nhiên (NLP). ASR liên quan đến việc chuyển đổi dữ liệu giọng nói thành dữ liệu văn bản, trong khi NLP tìm cách “hiểu” ngôn ngữ để thực hiện các tác vụ khác. Hai công nghệ này thường đi kèm với nhau. Ví dụ, một chiếc loa thông minh sử dụng ASR để chuyển đổi lệnh thoại thành một định dạng có thể sử dụng, trong khi NLP xác định nội dung, ý nghĩa của lệnh thoại đó. 

Một số công nghệ và thuật ngữ trong ASR

Theo cách truyền thống, hầu hết ASR bắt đầu với một mô hình âm thanh, thể hiện mối quan hệ giữa tín hiệu âm thanh với các đơn vị cơ bản cấu thành nên từ. Mô hình âm thanh này thực hiện chuyển đổi sóng âm thanh thành các bit mà máy tính có thể sử dụng. Sau đó, các mô hình ngôn ngữ và phát âm lấy dữ liệu này, áp dụng ngôn ngữ học tính toán (computational linguistics) và đặt từng âm thanh theo trình tự và ngữ cảnh để tạo thành từ và câu.

Tuy nhiên, các nghiên cứu mới nhất đang bỏ qua cách tiếp cận đa thuật toán này để chuyển sang sử dụng một mạng nơ-ron duy nhất được gọi là mô hình đầu cuối (end-to-end – E2E). Theo nhiều nhà khoa học, mô hình E2E cho phép việc mở rộng sang nhiều ngôn ngữ khác ngoài tiếng Anh trở nên nhanh chóng hơn, đồng thời dễ dàng đào tạo các mô hình mới và tiết kiệm thời gian giải mã (decoding).

Một kỹ thuật quan trọng khác là tách kênh giọng nói (speaker diarization), cho phép mô hình nhận dạng giọng nói xác định người nói và thời điểm nói. Điều này không chỉ quan trọng đối với các trường hợp ghi chép báo cáo cuộc họp, hội nghị với nhiều diễn giả, mà còn góp phần hướng tới cá nhân hóa trải nghiệm người dùng. 

Để đánh giá mức độ chính xác của mô hình ASR, các nhà nghiên cứu hay sử dụng tỷ lệ lỗi từ (Word Error Rate – WER) theo công thức:

Tỷ lệ lỗi từ = (số lần chèn + xóa + sai) / số từ trong bảng điểm tham chiếu

Như vậy, đơn giản hơn, có thể hiểu WER cung cấp tỷ lệ phần trăm các từ mà ASR đã nhầm lẫn. 

Tương lai của ASR

Chúng ta đang bước vào kỷ nguyên của Internet vạn vật kết nối (Internet of Things – IoT). IoT bao gồm tất cả các thiết bị “thông minh” tồn tại xung quanh ta, từ thiết bị gia đình như điều hòa, loa đến các thiết bị công nghiệp nhằm tối ưu hóa quy trình sản xuất và thúc đẩy quá trình tự động hóa. Tương lai, giọng nói sẽ nhanh chóng trở chiếm ưu thế và trở thành cách thức ưu việt nhất để người dùng tương tác với IoT. Chỉ cần nói “bật đèn” hoặc “tăng nhiệt độ”, chúng ta có thể kiểm soát điều kiện môi trường trong thời gian thực, mà không cần phải nhìn vào màn hình hay nhấn các nút vật lý.

Trợ lý giọng nói đa vùng miền ViVi được tích hợp trên xe ô tô điện VinFast VFe34

Tự động nhận dạng tiếng nói là một trong những công nghệ được tích hợp trong Trợ lý giọng nói tiếng Việt đa vùng miền ViVi. Mô hình AI giúp chuyển đổi giọng nói thành văn bản với tỷ lệ WER nhỏ hơn 6%. Đặc biệt, lần đầu tiên tại Việt Nam, trợ lý ảo có thể hiểu ngôn ngữ đặc thù từng vùng miền, giúp đem lại trải nghiệm sử dụng đầy thuận tiện, dễ dàng cho người sử dụng. 

Trải nghiệm các tính năng thông minh của ViVi trên xe ô tô điện VinFast VF e34 tại đây.

Bài viết liên quan

    Cảm ơn bạn đã quan tâm và ủng hộ.

    File hiện tại không thể tải xuống
    Vui lòng liên hệ hỗ trợ.

    VinOCR eKYC

    Chọn ảnh từ máy của bạn

    Chọn ảnh demo dưới đây hoặc tải ảnh lên từ máy của bạn

    Tải lên ảnh CMND/CCCD/Hộ chiếu,...

    your image
    Chọn ảnh khác
    Tiến hành xử lý

    Thông tin đã được xử lý

    Mức độ tin cậy: 0%

    • -
    • -
    • -
    • -
    • -
    • -
    • -
    • -
    • -
    • -
    • -
    • -
    • -

    Xác thực thông tin thẻ CMND/CCCD

    Vui lòng sử dụng giấy tờ thật. Hãy đảm bảo ảnh chụp không bị mờ hoặc bóng, thông tin hiển thị rõ ràng, dễ đọc.

    your image
    Chọn ảnh khác

    Ảnh mặt trước CMND/CCCD

    your image
    Chọn ảnh khác

    Ảnh mặt sau CMND/CCCD

    your image
    Chọn ảnh khác

    Ảnh chân dung

    This site is registered on wpml.org as a development site.